Yến Chiêu vương Cầu Hiền

Sau khi Mạnh Thường Quân bị cách chức tướng quốc, Tề Dẫn Vương lại liên kết Sở, Ngụy diệt được Tống, càng trở nên kiêu ngạo, ông nuôi tham vọng thôn tính các nước để lên làm thiên tử. Do đó bị các nước chư hầu đều căm ghét, đặc biệt là nước Yên ở phía bắc, do bị chèn ép nhiều, luôn tìm cơ hội báo thù.

Nước Yên vốn cũng là một nước lớn. Sau truyền tối Yên Vương Khoái, nghe lời xúi giục của kẻ xấu, muốn học theo phương pháp nhường ngôi của Nghiêu Thuấn, truyền ngôi lại cho tướng quốc Tử Chi. Các tướng nước Yên và Thái Tử Bình tiến đánh Tử Chi, nước Yên xảy ra loạn to. Nước Tề mượn danh nghĩa dẹp loạn hộ nước Yên, đem quân đánh vào, khiến Yên suýt mất nước. Sau quân dân nước Yên lập Thái Tử Bình lên ngôi vua, ra sức chống lại, đuổi được quân Tề khỏi nước Yên.

Thái Tử Bình lên ngôi, tức là Yên Chiêu Vương, nuôi hoài bão làm cho nước Yên hùng mạnh trở lại, quyết tâm chọn lựa nhân tài trị nước, nhưng vẫn chưa chọn được người thích hợp. Có người nhắc ông là lão thần Quách Nguy rất có kiến thức, nên tìm đến vấn kế.

Yên Chiêu Vương thân tìm tới thăm Quách Nguy, và nói: “Nước Tề nhân lúc ta có nội loạn, đem quân xâm lược. Ta không thể quên mối nhục đó. Nhưng hiện nay, thế nước Yên nhỏ yếu, chưa thể báo được mối thù đó. Nếu có người hiền tài giúp ta báo thù rửa nhục, thì ta xin hết lòng nghe theo. Tiên sinh có thể tiến cử cho một người như thế không?”

Quách Nguy vuốt râu suy nghĩ một lát rồi nói: “Muốn tiến cử một nhân tài có sẵn, e rằng thần cũng không nói được. Chỉ xin kể chúa công nghe một câu chuyện”. Rồi ông kể:

Thời cổ, có một nhà vua, rất thích thiên lý mã. Có một thị thần thăm dò thấy ở nơi xa có một con thiên lý mã rất quí, hển nói với nhà vua, nếu đưa cho anh ta một ngàn lạng vàng, thì nhất định sẽ đi mua được con thiên lý mã đó.

Nhà vua cả mừng, trao cho viên thị thần một ngàn lạng vàng, để đi mua. Không ngờ người đó tới nơi, thì thiên lý mã đã ốm chết. Viên thị thần nghĩ, nếu về tay không thì sẽ khó ăn nói, liền lấy ra một nửa số tiền mang theo, mua bộ xương con ngựa đó mang về.

Thị thần dâng bộ xương ngựa lên cho nhà vua. Nhà vua nổi trận lôi đình, nói: “Ta sai ngươi đi mua ngựa sống, ai bảo ngươi bỏ tiền ra đi mua xương ngựa về làm gì?”. Viên thị thần bình tĩnh trình bày: “Mọi người biết tin nhà vua bỏ nhiều tiền ra mua ngựa chết, thì sao lại không mang ngựa sống tới cho nhà vua?

Untitled

Ông vua nửa tin nửa ngờ, nhưng không trách mắng gì viên thị thần nữa. Chuyện đó truyền đi, mọi người đều cho rằng nhà vua đó thực sự yêu quí thiên lý mã. Không tới một năm sau, quả nhiên khắp nơi mang tới khá nhiều thiên lý mã.

Kể xong, Quách Nguy nói; “Đại vương nếu thực sự muốn tìm kiếm người hiền tài, thì cứ thử làm như cách mua xương ngựa xem sao”.

Nghe xong, Yên Chiêu Vương thấy sáng tỏ ra rất nhiều. Sau khi ra về, lập tức ông sai người làm một ngôi nhà thật lộng lẫy cho Quách Nguy, còn tôn Quách Nguy làm thầy. Nhân tài các nước nghe tin Yên Chiêu Vương thực lòng mến mộ người tài, đều tấp nập đến xin gặp. Trong số đó, nổi tiếng nhất là Nhạc Nghị người nước Tề. Yên Chiêu vương phong Nhạc Nghị làm á khanh, mời ông chỉnh đốn quốc chính, thao luyện binh mã. Quả nhiên, nước Yên ngày càng hùng mạnh.

Lúc đó, Yên Chiêu Vương thấy Tề Dẫn Vương kiêu ngạo ngang ngược, không được lòng người, liền nói với Nhạc Nghị “Hiện nay vua Tề vô đạo, chính là lúc ta báo thù rửa hận. Ta dự định đem toàn bộ quân dân nước’ Yên đánh sang Tề, khanh thấy thế nào?”

Nhạc Nghị nói; “Nước Tề đất rộng người đông, chỉ dựa vào sức của riêng nước Yên ta, sợ rằng chưa đủ. Đại vương muốn đánh Tề nhất định phải liên hợp với các nước khác”.

Yên Chiêu Vương liền cử Nhạc Nghị sang nước Triệu, liên lạc với Triệu Huệ Vãn Vương, phái người sang Hàn, Ngụy điều đình phối hợp, lại nhờ nước Triệu sang liên lạc với Tần. Những nước này đều không ưa thái độ bá chủ của Tề, đều đồng ý cùng góp quân với Yên.

Lịch sử Trung Quốc năm 284 trước Công nguyên, Yên Chiêu Vương phong Nhạc Nghị làm thượng tướng quân, thống soái binh mã năm nước, rầm rộ kéo sang đánh Tề.

Tề Dẩn Vương nghe tin liên quân năm nước kéo sang, rất lo sợ, vội đem toàn bộ binh mã ra đối địch. Hai bên đánh nhau một trận lớn ỏ phía tây Tề Thuỷ. Do Nhạc Nghị giỏi chỉ huy, binh lính năm nước có sĩ khí cao, quân Tề bị đại bại. Tề Dan Vương phải chạy về Lâm Tri.

Các nước Triệu, Tề, Hàn, Ngụy đánh thắng trận, mỗi nước đều chiếm mấy toà thành rồi không muốn đánh tiếp nữa. Chỉ có Nhạc Nghị không chịu thôi, tự dẫn quân đánh sâu vào đất Tề, tới tận đô thành Lâm Tri. Tề Dẫn Vương phải bỏ chạy, cuối cùng bị dân Tề giết chết ở thành Cử.

Yên Chiêu Vương thấy Nhạc Nghị lập được công lớn, thân đến Tề Thuỷ để uý lạo quân đội và ban thưởng tướng sĩ, phong Nhạc Nghị làm Xương Quốc quân.

 

 

Leave a Reply

Hãy là người đầu tiên bình luận!

avatar
  Subscribe  
Notify of